logo

რუსთავისა და მარნეულის ეპარქია


ეკლესია და სოციალური აქტივობა


ზეცა და ქვეყანა, უხილავი და ხილული, სულიერი და ხორციელი _ ეს ორი განსხვავებული სამყარო ღმერთმა შეაკავშირა ადამიანის მიერ, რადგან შთაბერა მის სხეულს სული. სულით იგი ეკუთვნის ზეცას, ხორცით _ ქვეყანას. ღმერთმა ადამიანი შექმნა მარადიული ცხოვრებისათვის. ზეცისა და ქვეყნის შეკავშირება არის ადამიანის ცხოვრების მისია, საზრისი ცხოვრებისა. ადამიანმა ეს მისია რომ შეასრულოს, კავშირში უნდა იყოს თავის შემოქმედთან, უფალთან. ღვთის გარეშე ამ მისიას იგი ვერ შეასრულებს.
ქვეყანაზე უფალმა დაადგინა ეკლესია, როგორც მის მიერ რწმენით მოწოდებული საზოგადოება, ღვთის მიერ გაერთიანებული შესაბამისი იერარქიით, ღვთისმსახურებით და ქველმოქმედებით. ამიტომ ეწოდა ეკლესიას „ზეცა ქვეყანაზე და კარი სამოთხისა“, „სვეტი და სიმტკიცე ჭეშმარიტებისა“.
ღვთის მიერ ბოძებულ შემოქმდებით ნიჭს და თავისუფალ ნებას ადამიანი ამ ქვეყანაზე მოღვაწეობის სხვადასხვა სფეროში ავლენს. ერთ-ერთი მათგანია სოციალური აქტივობა. ისტორიის მანძილზე ადამიანის სოციალური აქტივობა სხვადასხვა სახით იჩენს თავს. ერთ-ერთი მათგანი არის ადამიანის მონაწილეობა ქვეყნის მართვის სტრუქტურაში.
შუა საუკუნეების შემდეგ დასავლეთ სამყაროში სოციალურმა აქტივობამ მასობრივი ხასიათი შეიძინა, რაც აისახა სახელისუფლებო სტრუქტურის შეცვლაში ინგლისში, საფრანგეთში გერმანიაში _ მონარქიის ნაცვლად შემოიღეს საპარლამენტო მმართველობა. სოციალური აქტივობა მასიურ ხასიათს თავიდან იჩენს იმ ფენაში, რომელიც ეკონომიკის სფეროში იყო წარმატებული _ მეწარმეებსა და ვაჭრებში. თანამედროვე ცივილიზაცია სწორედ ამ მიმართულებით განვითარდა. დღეს სოციალური აქტივობა ჩვეულებრივ მოვლენად იქცა. რა კავშირია ადამიანის სოციალურ აქტივობასა და მის გლობალურ მისიას შორის, რაც მას ღვთისგან აქვს ბოძებული და რისკენაც მოუწოდებს მას ეკლესია? სოციალურ აქტივობას შეიძლება სხვადასხვა მოტივი გააჩნდეს რელიგიური, ზნეობრივი, სამართლებივი. ამ ფარგლებში ეს აქტივობა დაკავშირებულია ადამიანის მისიასთან, რადგან მას აქვს პასუხისმგებლობა მთელ სამყაროზე და საკუთარ თავზე ღვთის წინაშე. სოციალურმა აქტივობამ ამავე დროს, შეიძლება ადამიანი თანდათან დააშოროს ღმერთს, თუ მისი ცნობიერება, ინტერესები და საქმიანობა შეიზღუდა მხოლოდ ეკონომიკური და პოლიტიკური მოტივებით, რადგან ეკონომიკური და პოლიტიკური მოტივების საფუძველი, უმეტეს შემთხვევაში, არის გარკვეული ანგარება, პირადი წარმატების სურვილი. სამწუხაროდ, დღეს ამგვარი აქტივობა ჭარბობს. სოციალური აქტივობის დეკლარირებული მოტივი არის ზრუნვა ერისთვის, მისი კეთილდღეობისთვის, მაგრამ ამ მოტივს ამოფარებულია ამბიცია იმისა, რომ მხოლოდ ამა თუ პარტიამ ან მიმდინარეობამ თუ მოძრაობამ უნდა შეასრულოს მზრუნველობის მისია. ამდენად, პოლიტიკური პარტიების თუ ჯგუფების მოძრაობები მიკერძოებულნი არიან. ეს მიკერძოება გადადის დაპირისპირებაში კონკრეტულ დაჯგუფებებს შორის. მორწმუნე ადამიანები როგორც ქვეყნის, ერის, საზოგადოების წევრები ჩართულნი არიან ამ მოძრაობაში. ამ შემთხვევაში ეკლესიის მისია არის ის, რომ გაახსენოს თავის სულიერ შვილებს ნამდვილი მისია, საზრისი მათი ცხოვრებისა, რომ წარმავალი ღირებულების გამო არ დაკარგონ მარადიული, ანუ ამ აქტივობის დროს დაცულნი იყვნენ განკითხვისგან, მზაკვრობისგან, ანგარებისგან, სხვების მიმართ უნდობლობისგან, ეჭვისგან და განსხვავებულად მოაზროვნე ადამიანებში ხედავდნენ არა მტერს, არამედ _ თანამშრომელს ერის კეთილდღეობის საქმეში, რათა კერძო ინტერესებით გაყოფილნი გააერთიანოს. ლოზუნგები ერის და ქვეყნის კეთილდღეობისა, რომლებითაც პარტიები პროპაგანდას უწევენ საკუთარ თავს და მომხრეებს იზიდავენ, მათ მიერვე უნდა იყოს რეალიზებული ისე, როგორც ჰპირდებიან საზოგადოებას. სამწუხროდ, ერთს პირდებიან და მეორეს აკეთებენ. ჰპირდებიან: „ დაგასაქმებთ“, _ და მერე არ ასაქმებენ; „მიწას მოგცემთ,“ _ და არ აძლევენ; „პურს მოგცემთ“, _ და არ აძლევენ; „მშვიდობას მოგცემთ“, _ და ომი მოაქვთ. ეკლესია არ უარყოფს ხალხის არჩევანს, მაგრამ ეს არჩევანი სასიკეთო იქნება ერისთვის, თუ საზომი, რომლითაც მოსახლეობა აფასებს ხელისუფლებაში მომსვლელ ადამიანებს, იქნება მათი კეთილი საქმეები, გონიერება, სიბრძნე, ერთგულება, სიყვარული, მათი ზნეობრივი თვისებები. წინააღმდეგ შემთვევაში, როდესაც ვირჩევთ მხოლოდ პოპულისტური ლოზუნგების მიხედვით, არჩევანი არ იქნება სწორი. ჩვენ ამის უამრავი მაგალითი გვაქვს მეოცე საუკუნეში, როგორც ჩვენ ქვეყანაში, ისევე _ სხვა ქვეყნებში.
ეკლესია მონაწილეობს საზოგადოების სოციალურ აქტივობაში მრევლის ზნეობრივი აღზრდით, მრევლის სიფხიზლისკენ მოწოდებით. ეკლესიას აქვს კიდევ ერთი სფერო სოციალური აქტივობისა _ არსებულ ხელისუფლებასთან ურთიერთობა. ეს სფერო იყო ყოველთვის, იმ დღიდან, როგორც კი შეიქმნა სახელმწიფო სტრუქტურა. ეკლესია მანამდეც იყო. ეკლესიის სოციალური აქტივობის საზრისი, როგორც მრევლთან, ასევე ხელისუფლებასთან მიმართებით ერთია _ ეკლესია სთავაზობს ღვთის წინაშე უკეთეს არჩევანს, ხელისუფლებამ შეიძლება არ შეისმინოს ეს რჩევა. მაგალითად, ხალხი მსაჯულისგან ითხოვდა მეფის კურთხევას და სამოელი ეუბნებოდა, რომ უმჯობესი იქნებოდა მათთვის, თავისუფალნი ყოფილიყვნენ, ვიდრე მეფეს დამორჩილებოდნენ, მაგრამ ხალხი მაინც თავისას მოითხოვდა და სამოელმა უკურთხა მათ მეფე. აღმოჩნდა, რომ არც მეფის ხელისუფლებაა დამაკმაყოფილებელი. გავიდა საუკუნეები, ხალხმა უარყო მეფის ხელისუფლება და მოითხოვა ე.წ. დემოკრატიული წყობა, მაგრამ ამ დემოკრატიულ წყობაშიც არიან ხელისუფალნი და სახელმწიფო სტრუქტურა. ეკლესიის მისია მათთან ურთიერთობაში, როგორც სამოელის და საულის შემთხვევაში, არის შეხსენება ღვთის არსებობის, მარადიული ღირებულებების, სამართლიანობის, ზნეობრიობის და ადამიანის ღირსების დაცვის. ეკლესია, როგორც მარადიული ჭეშმარიტების გაცხადება ქვეყანაზე, ყოველთვის იქნება, გარკვეულწილად, ნებისმიერ ხელისუფლებასთან ოპოზიციაში, რადგან ნებისმიერი ხელისუფლება არის მხოლოდ ამქვეყნიური დადგენილება, ეკლესია კი გვამზადებს მარადიული ცხოვრებისათვის.
ჩვენ ვიცით არაერთი მაგალითი, როდესაც ქრისტიანულ სახელმწიფოში მირონცხებული მეფე დევნიდა ეკლესიის ამა თუ იმ მოღვაწეს, იქნებოდა ეს ათანასე დიდი თუ იოანე ოპქროპირი, მაქსიმე აღმსარებელი თუ მარკოზ ეფესელი, მითუმეტეს ეს ხდება დღეს, როცა ეკლესიისა და სახელმწიფო ხელისუფლების ბუნების განსხვავებულობა უფრო მეტად იჩენს თავს. ეკლესიაში ორგანული ურთიერთობებია, სახელმწიფოში _ მექანიკური; ბუნებით განსხვავებულნი არიან, მაგრამ ყოველთვის უნდა გვახსოვდეს, რომ მექანიკური სტრუქტურები და ურთიერთობები წარმავალია და ეკლესია _ მარადიული. ამიტომ ეკლესიის, მრევლის მონაწილეობა სოციალურ აქტივობებში პოზიტიურია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მრევლის წევრი არ ივიწყებს თავის მისიას, რისთვის არის ღვთის მიერ შექმნილი და მოწოდებული ამ ქვეყანაზე.



რუსთავისა და მარნეულის
მიტროპოლიტი იოანე

აგვისტო, 2012 წ.